UPC mi EAN mi: aradaki fark ne?

UPC-A 12 basamaklıdır. EAN-13 ise 13. İkisi de GS1’in aynı GTIN ailesine aittir — bir UPC-A numarası teknik olarak GTIN-12, bir EAN-13 numarası GTIN-13’tür — ve aralarında çok belirli bir ilişki vardır: 12 basamaklı herhangi bir UPC-A numarasının başına tek bir 0 ekleyin, kontrol basamağı doğru, geçerli bir EAN-13 elde edersiniz. Kontrol basamağını yeniden hesaplamak gerekmez; hesap iki durumda da aynı sonucu verir. Örneğin UPC-A biçimindeki 036000291452, EAN-13 biçiminde 0036000291452 olur — aynı on iki veri basamağı, aynı kontrol basamağı, yalnızca baştaki sıfır yazılmış. Modern okuyucuların neredeyse tamamı (2000’lerin ortasından beri ABD’deki kasaların hemen hepsinde bulunan barkod okuyucuları da dahil) UPC-A barkodlarını bu yüzden EAN-13 okumasının bir parçası olarak doğrudan okur — işin aslı, bir UPC-A kodu zaten bir EAN-13 kodudur; yalnızca baştaki sıfır gösterilmeden yazılır.

GTIN (Global Trade Item Number), GS1’in verdiği her perakende ürün tanımlayıcısını kapsayan üst terimdir ve dört boyutu vardır: GTIN-8 (bir EAN-8; bir sakız ya da bir kozmetik numunesi gibi, tam bir barkodun sığmayacağı kadar küçük ambalajlar için), GTIN-12 (UPC-A), GTIN-13 (EAN-13) ve GTIN-14 (tek tek ürünlerde değil koli ve kartonlarda kullanılır — örneğin rafa değil bir dağıtım merkezine giden, streçlenmiş 24 kutuluk bir tepside — ve ITF-14 olarak kodlanır). UPC-A ile EAN-13 rakip standartlar değil, aynı ailenin iki boyutudur; yukarıdaki baştaki sıfır ilişkisinin nedeni de tam olarak budur: GTIN-12, ilk basamağının sıfır olduğu garanti edilen bir GTIN-13’ten başka bir şey değildir. Bir ürünün hangi boyuta ihtiyacı olursa olsun, atama hep aynı yoldan yapılır — GS1 lisanslı bir firma öneki üzerinden, serbest seçimle değil.

UPC-A, ABD ve Kanada’da perakende ambalajlarının standardıdır. EAN-13 ise geri kalan hemen her yerde standarttır — Türkiye ve Avrupa, Birleşik Krallık, Asya’nın büyük bölümü, Avustralya, Latin Amerika. Bu ayrım büyük ölçüde tarihseldir (UPC önce geldi: 1970’lerin başında, ABD’de; EAN birkaç yıl sonra, aynı temel fikrin uluslararası uzantısı olarak) ve pratikte kulağa geldiğinden daha dardır: GS1’in Sunrise 2005 girişimi kapsamında ABD ve Kanada’daki satış noktası sistemlerinin 13 basamaklı tam EAN-13 kodlarını da okuyabilmesi zorunlu hale geldi; dolayısıyla uluslararası pazarlara satan bir ABD firmasının yalnızca ABD için ikinci bir barkoda ihtiyacı yoktur — EAN-13 tek başına ikisini de karşılar. Günlük konuşmada “UPC”, basılı kod aslında bir EAN-13 olduğunda bile “kutunun üzerindeki barkod” anlamında gevşek bir genel ad olarak kullanılır; hangi biçimi oluşturacağınıza karar verirken bu iki anlamı ayrı tutmakta fayda var. Pratik kural: yalnızca ABD ya da Kanada’da satıyorsanız UPC-A alışılmış varsayılandır; başka bir yerde ya da uluslararası satıyorsanız EAN-13 daha güvenli varsayılandır.

Pratikte hiçbir büyük perakendeci ya da pazaryeri bu iki etiketten hangisini kullandığınıza bakmaz — şart koştukları şey, ilan formunuzun beklediği basamak sayısıyla girilmiş, GS1 lisanslı gerçek bir GTIN’dir. Amazon, ABD pazaryerinde UPC numarasını, ABD dışındaki pazaryerlerinin çoğunda EAN numarasını kabul eder ve girdiğiniz numarayı yalnızca etikete bakarak değil, GS1’in kendi veri tabanıyla karşılaştırarak doğrular. Walmart Marketplace’in ABD kataloğu, 12 basamaklı bir UPC olarak girilmiş, GS1 tarafından verilmiş bir GTIN bekler. Avrupalı ve uluslararası perakendeciler ile pazaryerleri genellikle EAN-13 bekler; eBay, Etsy’nin ücretli ilan paketleri ve Google Shopping’in ürün akışları gibi platformlar da aynı temel kuralı izler: kataloğunuzun ülke ayarının beklediği biçimde, geçerli ve GS1’de kayıtlı bir GTIN. Bir UPC-A sayısal olarak zaten geçerli bir EAN-13 olduğu için, EAN-13 kabul edecek biçimde kurulmuş bir sistem doğru biçimlendirilmiş bir UPC-A’yı fazladan hiçbir adım olmadan kabul eder — asıl takıldığınız yer nadiren biçimdir; gerçekten GS1 lisanslı bir numaraya sahip olmaktır.

UPC-A’dan EAN-13’e: 12 basamağın (kontrol basamağı dahil) başına tek bir 0 ekleyin — dönüşümün tamamı bu kadardır ve kontrol basamağı yeniden hesaplanmadan doğru kalır. EAN-13’ten UPC-A’ya dönüş yalnızca EAN-13’ün ilk basamağı zaten 0 ise işler; onu atın, kalan 12 basamak eşdeğer UPC-A’dır. İlk basamağı 0 olmayan 13 basamaklı bir GTIN’in UPC-A karşılığı hiç yoktur — o numara ABD/Kanada için 12 basamaklı olarak hiç verilmemiştir; dönüşümü zorlamayın, EAN-13 olarak kullanın. Bir de UPC-E var: UPC-A’nın, tam boy kodun sığmayacağı kadar küçük ambalajlar için düşünülmüş, sıfırları bastırılmış 6 basamaklı sürümü. Bir UPC-E okutulduğunda kendiliğinden eşdeğer UPC-A’ya geri açılır, yani elle uğraşmanız gereken ayrı bir dönüşüm değildir. UPC-A ya da EAN-13’ü gerçekten oluşturmak için: /upc ve /ean-13 araçlarımız veri basamaklarınızı alır ve kontrol basamağını otomatik hesaplar — ücretsiz ve sınırsız.

Bir barkod yalnızca kendi deponuzun, kendi stok sisteminizin ya da kendi satış noktası kurulumunuzun içinde okunacaksa — GS1 veri tabanında sorgulama yapan bir perakendecide ya da pazaryerinde değil — ne UPC-A ne de EAN-13 gerekir. /code-128 sayfasındaki Code 128, kendi SKU’nuz da dahil olmak üzere her tür alfasayısal metni istediğiniz uzunlukta kodlar; kayıt, lisans ücreti ya da GTIN’de olduğu gibi sabit bir basamak sayısı koşulu yoktur. SKU ve Code 128 oluşturucularımız tam olarak bu durum için var. UPC-A ile EAN-13’ü, gerçekten bir perakende kasasına ya da lisanslı bir GTIN gerektiren bir pazaryeri ilanına gidecek ürünlere saklayın — yalnızca iç kullanımdaki bir SKU’yu zorla UPC/EAN biçimine sokmak, hiçbir karşılığı olmadan üzerinize GS1 lisans yükü bindirir. Doğrudan tüketiciye satılan bir ürün için Code 128 ile başlayıp toptan satışa hazır olduğunuzda ya da lisanslı GTIN şart koşan bir pazaryerinde ilan açacağınızda lisanslı bir GTIN’e geçmenizde de hiçbir sakınca yoktur: yalnızca iç kullanımla başlamak, ileride gerçek bir GS1 numarası almanızın önünü kapatmaz. Gerçekten lisanslı, gerçek bir GTIN gerekiyorsa GS1 rehberimiz bunu adım adım anlatıyor.